ΥΜΗΤΤΟΣ SOS

Καλημέρα σε όλους και σε όλες, θεωρώ αναγκαίο να καταθέσω και στην σελίδα μας την αντίθεσή μου στην προσπάθεια συρρίκνωσης της προστατευόμενης περιοχής του ΥΜΗΤΤΟΥ μέσω του αντιπεριβαλλοντικού αιτήματος του Δήμου προς το ΥΠΕΝ για την αποκοπή από την β ζώνη ΥΜΗΤΤΟΥ του μεγαλύτερου μέρους της έκτασης που βρίσκεται μεταξύ της Τρικάλων και Μεσογείων.

Το αίτημα αυτό έγινε με το πρόσχημα της μετεγκατάστασης του Αμαξοστασίου μετά από την απόρριψη του προηγούμενου αιτήματος που έγινε το 2020 και αφορούσε το σύνολο της έκτασης και του πιο προηγούμενου το 1998 που κρίθηκε μη νόμιμη με απόφαση του ΣΤΕ.

Σύμφωνα με τον Δήμαρχο το αίτημα έγινε δεκτό από το ΥΠΕΝ, περιλαμβάνεται στο σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος και αναμένεται να πάρει τις σχετικές υπογραφές ώστε να σταλεί στο ΣΤΕ και μέχρι το τέλος του έτους να πάρει ΦΕΚ.

Οι δημοτικοί σύμβουλοι της «ΝΙΚΗΣ» μαζί με τους συμβούλους της παράταξης του Δημάρχου και του κ. Ζορμπά προσπαθούν να αποκοπεί από τον ΥΜΗΤΤΟ μια έκταση περίπου 40 στρεμμάτων, όταν από αυτά μόνο το ένα στρέμμα είναι του Δήμου και τα άλλα είναι ιδιωτικά ! Είναι απολύτως βέβαιο, πως μετά την αποκοπή της έκτασης από τον ΥΜΗΤΤΟ η αξία των 50 χωραφιών που θα γίνουν οικόπεδα θα είναι απαγορευτική για τις οικονομικές δυνατότητες του Δήμου μας και επειδή στο 1 στρέμμα δεν μπορεί να γίνει αμαξοστάσιο το μόνο που θα μείνει θα είναι η συρρίκνωση του ΥΜΗΤΤΟΥ και η οικοδόμηση των περίπου 39 στρεμμάτων.

Αν οι Δημοτικοί Σύμβουλοι ενδιαφερόντουσαν πραγματικά για την μετεγκατάσταση του αμαξοστασίου - στην συγκεκριμένη περιοχή - θα απαλλοτρίωναν την απαιτούμενη έκταση και θα ζητούσαν να χαρακτηρισθεί Ε5 χωρίς να αποκοπεί από τον ΥΜΗΤΤΟ. Ούτε ένας Δήμος που έχει εγκαταστάσεις καθαριότητας μέσα στην ζώνη προστασία του ΥΜΗΤΤΟΥ δεν ζητά τον αποχαρακτηρισμό και την αποκοπή της έκτασης από την ζώνη προστασίας.

Ο ΥΜΗΤΤΟΣ είναι πνοή ζωής για την πόλη μας και για όλη την Αθήνα. Οι προσπάθειες να συρρικνωθεί και να οικοδομηθεί πολλές και δυστυχώς όχι μόνο από τον δήμο μας. Ο ΥΜΗΤΤΟΣ κινδυνεύει και πρέπει όσοι και όσες αντιλαμβανόμαστε τον κίνδυνο να κάνουμε ότι μπορούμε για να τον αναδείξουμε.

Με εκτίμηση, 

Ανδρέας Αβραμίδης

Δεκτή η αναφορά κατά του Antinero

Δεκτή στο σύνολό της έγινε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η αναφορά 213 περιβαλλοντικών σωματείων, συλλογικοτήτων και πολιτών κατά του Προγράμματος Antinero

Με ιδιαίτερη τιμή και πλήρη δικαίωση 213 περιβαλλοντικά σωματεία, συλλογικότητες και ενεργοί πολίτες από κάθε γωνιά της χώρας ενημερώνουμε ότι σύμφωνα με σημερινή απάντηση του Προέδρου της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κ. Bogdan Rzońca, η οποία κοινοποιήθηκε αρμοδίως στην πληρεξουσία δικηγόρο μας Σοφία Παυλάκη, έγινε στο σύνολό της αποδεκτή η αναλυτική αναφορά μας για το πρόγραμμα Antinero, την οποία καταθέσαμε τον περασμένο Μάιο ενώπιον της Επιτροπής Αναφορών, συνοδευόμενη από δύο συμπληρωματικές αναφορές σχετικές με βαρύτατες παραβιάσεις της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας σε οικοτόπους και δάση και για διοικητικές αυθαιρεσίες που συντελέστηκαν στο πλαίσιο του Antinero το καλοκαίρι του 2025.

 

Όπως επισημαίνεται στην Απάντηση του Προέδρου της Επιτροπής, η αναλυτική αναφορά μας εξετάστηκε και έγινε πλήρως αποδεκτή για το σύνολο των καταγγελλομένων παραβιάσεων της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας που αναφέρονται αναλυτικά σε αυτήν (κυρίως της οδηγίας 2001/42 για τα Προγράμματα, της οδηγίας 93/43 για τους οικοτόπους, της μη νόμιμης εξαίρεσης των έργων του προγράμματος από τη νομοθεσία της περιβαλλοντικής αδειοδότησης, τις παράνομες κατατμήσεις έργων κ.ά.), οι οποίες είναι τεκμηριωμένες με κατάλληλα νομικά επιχειρήματα, έγγραφα και αδιάσειστα στοιχεία από ένα πλούσιο αποδεικτικό υλικό που θέσαμε υπόψιν των αρμοδίων Ευρωπαϊκών αρχών από την εφαρμογή του προγράμματος σε δάση και οικοτόπους της χώρας. Όπως επίσης αναφέρεται, η υπόθεση κρίθηκε παραδεκτή δεδομένου ότι το θέμα που θίγεται με αυτήν εμπίπτει στις αρμοδιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναφορικά με την εφαρμογή της νομοθεσίας της για το περιβάλλον και τις δημόσιες συμβάσεις από τα κράτη μέλη.

 

Σύμφωνα περαιτέρω με την Απάντηση του Προέδρου της Επιτροπής, η υπόθεση ήδη παραπέμφθηκε αυτεπάγγελτα από το Ευρωκοινοβούλιο προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία καλείται να διεξαγάγει προκαταρκτική έρευνα επί του θέματος, αλλά και προς την Επιτροπή Περιβάλλοντος, Κλίματος και Ασφάλειας των Τροφίμων (ENVI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις δέουσες δικές της ενέργειες που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της, ενώ ήδη η υπόθεση έχει ενταχθεί στην ημερησία διάταξη επικείμενης συνεδρίασης της Επιτροπής Αναφορών του ευρωκοινοβουλίου ως «κατεπείγουσα».

 

Στην απάντηση μνημονεύεται και η Κοινοβουλευτική ερώτηση υπό στοιχ. E-002676/27.11.2024 που είχε κατατεθεί για το πρόγραμμα.

 

Ευχαριστώντας όλους όσους στήριξαν με κάθε τρόπο και εξακολουθούν να στηρίζουν την προσπάθεια αυτή, συνεχίζουμε δυναμικά μέχρι να δικαιωθούν οι αγώνες μας, στους οποίους έχουμε πλέον με το μέρος μας και την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση με τα θεσμικά της όργανα, που δέχτηκε όλους τους ισχυρισμούς μας για τη συστηματική παραβίαση της νομοθεσίας της από την εφαρμογή «του προγράμματος της καταστροφής» των ελληνικών δασών και οικοτόπων.

 

Αθήνα, 4/11/2025

Για τους προσφεύγοντες

Η Πληρεξουσία Δικηγόρος

Σοφία Παυλάκη

ΔΑΣΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

Ο λόφος Τσακού εκπέμπει SOS!

Πρόταση ανάπλασης προς τους Δημάρχους 
Μυλωνάκη - Αποστολόπουλο

Με επιστολή του που απευθύνει στους Δημάρχους Αγίας Παρασκευής και Παπάγου-Χολαργού, Μυλωνάκη και Αποστολόπουλο αντίστοιχα, ο Πολιτιστικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Τσακού - Νέας Ζωής καταθέτει πρόταση για την αξιοποίηση του Λόφου Τσάκου.

Στην επιστολή τους τα μέλη του Συλλόγου αναφέρουν:

Αξιότιμοι κύριοι/κυρίες,

Όπως γνωρίζετε, ο Σύλλογός μας με έδρα στον Τσακό Αγίας Παρασκευής, έχει βασικό καταστατικό σκοπό ίδρυσης την βελτίωση και ενίσχυση της ποιότητας ζωής των κατοίκων του Τσακού και Νέας Ζωής Αγίας Παρασκευής. Στα πλαίσια του βασικού αυτού άξονα λειτουργίας του Συλλόγου μας, καταθέτουμε σήμερα το σημερινό διαχρονικό και πάγιο αίτημα των μελών του Συλλόγου μας αλλά και των κατοίκων της περιοχής αυτής ευρύτερα.

Δηλώνουμε τόσο προς τον Δήμαρχο Αγίας Παρασκευής, όσο και στον Δήμαρχο Παπάγου Χολαργού, ότι αποτελεί αδήρητη ανάγκη της περιοχής, η πλήρης αξιοποίηση, η ευρύτερη και σφαιρική περιβαλλοντική/τεχνική/βιοκλιματική ανάπλαση του λόφου Τσακού, ως λόφου πρασίνου εντός του αστικού ιστού, μια διαχρονική ανάγκη των κατοίκων του Λόφου, των παιδιών που μεγαλώνουν και πηγαίνουν στα σχολεία της περιοχής αυτής, σε μια περιοχή η οποία ολοένα και υποβαθμίζεται περιβαλλοντικά λόγω της κλιματικής αλλαγής, της ξηρασίας των τελευταίων ετών και της λειψυδρίας.

Ειδικά, τα τελευταία δύο έτη, τόσο στο τμήμα του αλσυλίου που ανήκει στα όρια του Δήμου Αγίας Παρασκευής, όσο και στο τμήμα του αλσυλίου εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Παπάγου Χολαργού, έχουν ξεραθεί δεκάδες αν όχι εκατοντάδες πεύκα, τα οποία αναγκαστικά είτε έχουν περικοπεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες των Δήμων είτε σύντομα πρόκειται να περικοπούν για λόγους ασφαλείας.

Η κατάσταση αυτή δεν μπορεί να αφεθεί στην τύχη, ο λόφος του Τσακού πρέπει να διασωθεί από όλους εμάς.

Δεν θα ήταν υπερβολή, να πούμε ότι κάθε χρόνο με την αύξηση των περιαστικών πυρκαγιών εντός του αστικού ιστού, οι κάτοικοι ζούμε με τον φόβο της πυρκαγιάς στην περιοχή αυτή. Οι αυλές των σπιτιών εκατοντάδων κατοίκων γειτνιάζουν επικίνδυνα με τα ξερά πεύκα του άλσους, ενώ παράλληλα δεν υπάρχει οργανωμένο σχέδιο πολιτικής προστασίας των κατοίκων ειδικά για τον λόφο του Τσακού,αφού αντικειμενικά δεν υπάρχουν έξοδοι διαφυγής μέσω οδών.

Ο περιμετρικός πεζόδρομος της οδού Κριεζώτου, ο οποίος είχε προβλεφθεί από το έτος 1987 (ΦΕΚ 651 Δ’ / 1987), δεν έχει υλοποιηθεί στο πλήρες χαραγμένο μήκος της, παρά μόνο εν μέρει με ευθύνη του Δήμου Αγίας Παρασκευής.

Η φυσιογνωμία, η προσβασιμότητα και η περιβαλλοντική αξία του λόφου θα ήταν ιδιαίτερα αυξημένη ήδη από χρόνια, εάν είχαν αναληφθεί εγκαίρως σοβαρές πρωτοβουλίες των διοικητικών αρχών ώστε να προστατευθεί τόσο το φυσικό περιβάλλον του λόφου και να προληφθεί η ξηρασία των πεύκων/ του εδάφους όσο και πρωτοβουλίες για να ενισχυθεί η προσβασιμότητα των πεζών μαθητών, κατοίκων, αθλουμένων κλπ προς τον λόφο, ο οποίος αν είχε έστω ένα πεζοπορικό μονοπάτι περιμετρικά του λόφου θα άλλαζε ριζικά η φυσιογνωμία αυτού του αλσυλίου.

Σε πολύ κοντινή απόσταση στον λόφο του Τσακού εδρεύουν δημόσιες σχολικές μονάδες και είναι γνωστό ότι τον επισκέπτονται χιλιάδες μαθητές κάθε χρόνο για τις σχολικές και όχι μόνο εκδρομές τους. Στην πλευρά του Δήμου Αγίας Παρασκευής, εδρεύει πολύ κοντά στον λόφο, ο Β’ Βρεφονηπιακός Σταθμός Αγίας Παρασκευής , το 3ο Δημοτικό Σχολείο Αγίας Παρασκευής, το 11ο νηπιαγωγείο Αγίας Παρασκευής,το 5ο γυμνάσιο Αγίας Παρασκευής, το 4ο Λύκειο Αγίας Παρασκευής, το 1ο και 2ο ΕΠΑΛ Αγίας Παρασκευής και αρκετά ιδιωτικά εκπαιδευτικά ιδρύματα.

Στην πλευρά του Δήμου Παπάγου Χολαργού,από την οδό Καραολή και Δημητρίου, εφάπτεται προς τον λόφο του Τσακού, το 2ο Γενικό Λύκειο Χολαργού, ενώ πολύ κοντά επί οδού 17ης Νοεμβρίου είναι οι σχολικές μονάδες του 2ου και 3ου δημοτικού σχολείου Χολαργού, ο 1ος βρεφονηπιακός σταθμός Χολαργού ΔΟΚΜΕΠΑ, σχολεία με εκατοντάδες παιδιά τα οποία καθημερινά διανύουν και τους δρόμους πέριξ του λόφου, ή πολλές φορές περπατούν και εντός του λόφου του Τσακού.

Επίσης, χρήση πεζοπορική του λόφου, γίνεται από κατοίκους για τα κατοικίδια τους, κυρίως σκύλους, την άθληση και εκπαίδευση αυτών, σχεδόν σε καθημερινή βάση.

Η ασφαλής πεζοπορική διέλευση των μαθητών πέριξ και εντός του λόφου του Τσακού, μας απασχολεί ως Σύλλογος και οφείλουμε να συντελέσουμε ενεργά προς την επίτευξη αυτού του σκοπού.

Αποτελεί σημαντική διευκόλυνση και είναι βέβαιο ότι θα ενισχύσει την ποιότητα ζωής και την ίδια την καθημερινότητα των δημοτών κατοίκων της περιοχής, η ασφαλής διαμόρφωση, η ασφαλής κατασκευή και υλοποίηση, της οδού Κριεζώτου, περιμετρικά του λόφου, κατά μήκος του λόφου, ενός πεζοδρόμου αμιγώς πεζοπορικού και για την ασφαλή προσβασιμότητα των κατοίκων προς την περιοχή. Ενδεχομένως, λόγω και της συγκυρίας της σύνταξης των νέων τοπικών πολεοδομικών σχεδίων για τους Δήμους, να τεθεί προς συζήτηση και η διεύρυνση της χάραξης της οδού ή η τροποποίηση της κατεύθυνσης ώστε να καλυφθεί μεγαλύτερο τμήμα του λόφου από άκρη σε άκρη, και να καλύπτεται έτσι η πεζοπορική διαδρομή από την Καραολή και Δημητρίου του Χολαργού έως την οδό Αριστοτέλους και Λέλας Καραγιάννη.

Η κοινή συνεργασία των Δήμων, θεωρούμε ότι θα επιφέρει πιο άμεσα και συνολικά αποτελέσματα στην προτεινόμενη αυτή ανάπλαση της περιοχής. Δηλώνουμε και προς τους δύο δημάρχους ότι είμαστε στη διάθεσή τους για τη διαβούλευση της συγκεκριμένης πρότασης. Θεωρούμε ότι και οι δύο δήμαρχοι, αγαπούν όσο και εμείς την περιοχή, και αντιλαμβάνονται ότι δεν υπάρχει άλλος χρόνος για τον λόφο του Τσακού, ο οποίος μαραζώνει χρόνο με τον χρόνο.

Οι Δήμοι, έχουν τις υπηρεσιακές δυνατότητες είτε μέσω του Πράσινου Ταμείου, είτε μέσω Ευρωπαϊκών κονδυλίων μέσω της Περιφέρειας Αττικής είτε και διά μέσω των συναρμόδιων Υπουργείων να διεκδικήσουν κονδύλια για την ανάπλαση χώρων αστικού πρασίνου, για μια οργανωμένη αναδόμηση του πευκοδάσους με επιστημονικές παρεμβάσεις αναδάσωσης, για την ενίσχυση της προσβασιμότητας των κατοίκων των πόλεων, για την εξασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης μαθητών και κατοίκων προς τις σχολικές μονάδες και την εν γένει πολιτική προστασία κατοίκων και πολιτών σε περιαστικές περιοχές που γειτνιάζουν με πευκοδάσος.

Παραμένουμε στη διάθεσή σας και αναμένουμε τις απαντήσεις σας.

Με εκτίμηση,

Το ΔΣ του Συλλόγου

myxolargos.gr

Γιατί πεθαίνουν τα δέντρα στον Υμηττό

Εκτεταμένες ξηράνσεις πεύκων και κυπαρισσιών εντοπίζονται 
τον τελευταίο ενάμιση χρόνο στις περιοχές 
του Βύρωνα, της Καισαριανής, του Παπάγου

 

Τα δέντρα στον Υμηττό εξακολουθούν να πεθαίνουν. Εκτεταμένες ξηράνσεις πεύκων και κυπαρισσιών εντοπίζονται τον τελευταίο ενάμιση χρόνο στις περιοχές του Βύρωνα, της Καισαριανής, του Παπάγου και αλλού, σημαίνοντας συναγερμό. Επιστήμονες, δασικοί φορείς και Δημοτικές Αρχές αναζητούν την αιτία για την ξαφνική ξήρανση των δέντρων, ενώ τον προβληματισμό ενισχύει το γεγονός ότι το φαινόμενο εμφανίζεται σε είδη που θεωρούνται ιδιαίτερα ανθεκτικά. Το καλοκαίρι δεκάδες αναφορές πολιτών κατέκλυσαν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: «Γιατί ξεραίνονται τα πεύκα;» αναρωτιόντουσαν περαστικοί που έβλεπαν πορτοκαλί «κηλίδες» μέσα στο Αισθητικό Δάσος του Υμηττού, κοντά στο Σκοπευτήριο Καισαριανής, στον λόφο Αράπη και αλλού. Είναι ενδεικτικό πως μόνο στα όρια του Δήμου Καισαριανής έχει καταγραφεί, ύστερα από πρωτοβουλία της Δημοτικής Αρχής, καθολική νέκρωση σε εκατοντάδες δέντρα που βρίσκονται σε μια έκταση 361 στρεμμάτων.

Το παρελθόν

Σημείο-κλειδί για την εξήγηση του φαινομένου φαίνεται ότι αποτελεί, σύμφωνα με τους ειδικούς, το παρελθόν του Υμηττού: Το βουνό υλοτομήθηκε στο σύνολό του κατά τη διάρκεια της Κατοχής, αρχικά από τις κατοχικές δυνάμεις και στη συνέχεια από τον χειμαζόμενο πληθυσμό της Αθήνας που αναζητούσε εναγωνίως καύσιμη ύλη. Μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πόλεμου και με πρωτοβουλία της Φιλοδασικής Ενωσης Αθηνών, το βουνό αναδασώθηκε και δημιουργήθηκε το Αισθητικό Δάσος του Υμηττού. Νέες φυτεύσεις έγιναν ξανά τη δεκαετία του ’70 αλλά και τις δεκαετίες του ‘90 και του 2000 εξαιτίας των μεγάλων πυρκαγιών που υπέστη η περιοχή. Πλέον πιθανολογείται ότι η οξεία κλιματική κρίση σε συνδυασμό με το βεβαρημένο παρελθόν του δάσους έχουν οδηγήσει στη μαζική ξήρανση των δέντρων.

«Τα δύο τελευταία καλοκαίρια ήταν πολύ δύσκολα από πλευράς κλιματικών συνθηκών. Είχαμε πάρα πολύ υψηλές θερμοκρασίες και πολύ περιορισμένες βροχοπτώσεις» λέει στα «ΝΕΑ» ο διευθυντής της Φιλοδασικής Ενωσης Αθηνών Παναγιώτης Καφούσιας. «Το γεγονός αυτό οδήγησε στην εξασθένηση των δέντρων ενώ σε δεύτερο χρόνο φλοιοφάγα έντομα βρήκαν την ευκαιρία, εξαιτίας αυτής της εξασθένησης, και τα προσέβαλαν με αποτέλεσμα να επέλθει η ξήρανσή τους. Εχει σημασία το γεγονός ότι το Αισθητικό Δάσος του Υμηττού δημιουργήθηκε ανθρωπογενώς το 1945, καθώς τα μη φυσικά δημιουργημένα δάση θεωρούνται πιο ευάλωτα. Σε κάθε περίπτωση, είναι ένα φαινόμενο σε εξέλιξη το οποίο παρακολουθούμε μαζί με τους επιστήμονες λαμβάνοντας συγκεκριμένα μέτρα για τον περιορισμό τους, ενώ παράλληλα αναζητούμε ποιος είναι ο πιο ενδεδειγμένος τρόπος για να προχωρήσουμε ώστε να το αντιμετωπίσουμε πλήρως» λέει ο Καφούσιας.

Στις εξυγιαντικές επεμβάσεις που έχει ξεκινήσει η Φιλοδασική Ενωση σε ορισμένα σημεία του Αισθητικού Δάσους του Υμηττού περιλαμβάνονται η κοπή και η απομάκρυνση ξερών δέντρων, ώστε να μειωθεί ο πληθυσμός των φλοιοφάγων εντόμων, να αποφευχθεί η περαιτέρω εξάπλωσή τους και παράλληλα να περιοριστεί η καύσιμη ύλη στο δάσος. Η διαδικασία σταμάτησε το καλοκαίρι, ενώ στο τέλος Οκτωβρίου, με τη λήξη της αντιπυρικής περιόδου, αναμένεται να ξεκινήσει και πάλι η κοπή και απομάκρυνση των νεκρών δέντρων. Σε κάποια σημεία, όπως στην περιοχή που περιβάλλει τη Μονή Καισαριανής και εκτείνεται μέχρι τον λόφο των Ταξιαρχών – η οποία και διακρίθηκε το 1993 ως Ιστορικός Κήπος της Ευρώπης – η Φιλοδασική Ενωση έχει προχωρήσει και στη φύτευση νέων δέντρων.

Στις κορυφές λόφων

Σημειώνεται ότι πριν από μερικούς μήνες αυτοψία στην περιοχή πραγματοποίησε το Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, το οποίο είχε διαπιστώσει ότι «η εμφάνιση των συμπτωματικών δέντρων ήταν διάσπαρτη, με συσσώρευση κυρίως σε εκτεθειμένες περιοχές, για παράδειγμα στις κορυφές λόφων, ή σε ορισμένες κηλίδες». Οι επιστήμονες έλαβαν υπόψη τους ότι το Αισθητικό Δάσος αποτελεί τεχνητό δασικό οικοσύστημα, το οποίο φυτεύτηκε σε διαφορετικές περιόδους του 20ού αιώνα και ότι το έδαφος του είναι βραχώδες και πιθανά φτωχό, καθώς, όπως σε άλλες περιοχές του λεκανοπεδίου της Αττικής, η περιοχή αποτελούσε τμήμα αρχαίων λατομείων – για ασβεστόλιθο και μάρμαρο. «Η επίδραση του εδάφους εμφανίζεται και στο μέγεθος των δέντρων, το οποίο είναι αρκετά μικρότερο δεδομένης της ηλικίας τους. Τα παραπάνω, σε συνδυασμό με τις παρατεταμένες υψηλές θερμοκρασίες τους θερινούς μήνες των τελευταίων ετών και την ξηρασία, έχουν επιβαρύνει καθοριστικά τη βιωσιμότητα αυτών των αναδασωμένων εκτάσεων» ανέφεραν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι κατά τη δημιουργία του Αισθητικού Δάσους του Υμηττού προτιμήθηκε να φυτευτεί τραχεία πεύκη, ένα είδος της ανατολικής Μεσογείου, αντί της χαλεπίου πεύκης που είναι το κατεξοχήν πεύκο της Αττικής, επειδή το πρώτο θεωρείται ανθεκτικότερο είδος στις πολύ δύσκολες συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή από πλευράς κλίματος και εδάφους. Παρ’ όλ’ αυτά, οι ειδικοί δεν μπόρεσαν το 1945 να προβλέψουν τη δραματικές αλλαγές που θα συνέβαιναν στο περιβάλλον τις επόμενες δεκαετίες εξαιτίας της κλιματικής κρίσης.

Κατερίνα Ροββά

tanea.gr 

Έκκληση από την Help Horses Ymittos

Χρειαζόμαστε 8 τόνους τροφή κάθε εβδομάδα - 
Δείτε πώς μπορείτε να βοηθήσετε

Σε ανάρτησή τους κάνουν έκκληση για τροφές αφού χρειαζόμαστε 8 ΤΟΝΟΥΣ τροφή κάθε εβδομάδα!

Τη βοήθεια μας ζητά το Ηelp Horses Ymittos για την υποστήριξη της διαβίωσης των αλόγων του Υμηττού. Στον Υμηττό δεν υπάρχει τρεχούμενο νερό, ούτε και αρκετή βοσκή για όλα αυτά τα άλογα, ούτε καν τους χειμερινούς μήνες. Η επιβίωση των αλόγων αυτών επομένως, βασίζεται πλήρως στον άνθρωπο και την παροχή τροφής και νερού από αυτόν. 

Σε ανάρτησή τους κάνουν έκκληση για τροφές αφού χρειαζόμαστε 8 ΤΟΝΟΥΣ τροφή κάθε εβδομάδα!

Παράλληλα έχουν και όλα τα έξοδα των αλόγων αλλά και των κατασκευών στους χώρους που μίσθωσαν και ήδη φιλοξενούν τα 84 από τα 95 άλογα του Υμηττού που φροντίζουν

Οπως λένε "έχουμε γίνει ζητιάνοι προκειμένου να καταφέρουμε να εξασφαλίζουμε τα βασικά για όλα αυτά τα άλογα"

Ποιοι είναι

Η Help Horses είναι μια Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία που δημιουργήθηκε από εθελόντριες τον Σεπτέμβριο του 2023 με σκοπό να διασωθούν τα περίπου 100 αδέσποτα άλογα που ζουν στον Υμηττό, υποσιτισμένα, τραυματισμένα και σε πλήρως ακατάλληλες συνθήκες.

Δείτε πως μπορείτε να βοηθήσετε εδώ www.helphorsesymittos.gr

thetoc.gr 

ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΚΚΕ Για την κατάσταση του δάσους του Υμηττού και την ξήρανση των δασικών ειδών

Ερώτηση για την κατάσταση του δάσους του Υμηττού και την ξήρανση των δασικών ειδών κατέθεσε το ΚΚΕ στη Βουλή προς τους υπουργούς Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας και Περιβάλλοντος & Ενέργειας. 

Στο κείμενο της Ερώτησης που υπογράφουν οι βουλευτές του ΚΚΕ Χρήστος Κατσώτης, Γιάννης Γκιόκας, Σεμίνα Διγενή, Νίκος Αμπατιέλος, Βιβή Δάγκα, Λιάνα Κανέλλη, Αφροδίτη Κτενά, Διαμάντω Μανωλάκου, Θανάσης Παφίλης και Λεωνίδας Στολτίδης αναφέρονται τα εξής: 

«Διανύουμε ήδη τον 3ο μήνα της αντιπυρικής περιόδου και οι συνέπειες της πολιτικής που θεωρεί κόστος την προστασία της ανθρώπινης ζωής και των δασικών οικοσυστημάτων είναι παραπάνω από εμφανείς. Μόνο τις τελευταίες μέρες δεκάδες εστίες φωτιάς κατέκαψαν δάση, δασικές εκτάσεις, σπίτια, περιουσίες, έβαλαν σε κίνδυνο ακόμη και ανθρώπινες ζωές. Ακόμη και λίγα χιλιόμετρα έξω από την Αθήνα, όπου υπάρχει η "βέλτιστη" (κατά την κυβέρνηση) επιχειρησιακή ικανότητα των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών.

Αυτές είναι οι συνέπειες της επιλεκτικής ανικανότητας του αστικού κράτους να προστατέψει τα δάση και τον λαό, καθώς τα αναγκαία μέτρα πρόληψης και πυροπροστασίας δεν είναι προτεραιότητα, αλλά "κόστος".

Ένα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα που συνδέεται με τον κίνδυνο πυρκαγιάς, είναι η τεράστια συσσώρευση εύφλεκτης ύλης, στο δάσος που υπάρχει στον ορεινό όγκο του Υμηττού. Από την άνοιξη του 2024, παρατηρούνται εκτεταμένες ξηράνσεις που συνεχίζονται μέχρι σήμερα σε περιοχές των Δήμων Καισαριανής, Βύρωνα, Παπάγου, κ.ά.

Ιδιαίτερα έντονο είναι το φαινόμενο στο πλέον επισκέψιμο τμήμα του Υμηττού που βρίσκεται στην Καισαριανή, κυρίως σε πεύκα και κυπαρίσσια στην έκταση του Σκοπευτηρίου Καισαριανής και του λόφου Αράπη.

Η ίδια εικόνα παρατηρείται και σε δασικές περιοχές του πάρκου Αϊ Γιάννη στα Ξύλινα.

Είναι εξοργιστικό επίσης το γεγονός, ότι εν μέσω αντιπυρικής περιόδου βρίσκονται ακόμη στον Υμηττό προϊόντα κλάδευσης του περσινού προγράμματος AntiNero που δεν έχουν απομακρυνθεί από τους εργολάβους.

Σύμφωνα με έκτακτη αποτύπωση της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου Καισαριανής τον μήνα Μάρτη, εντοπίζεται καθολική νέκρωση σε εκατοντάδες δέντρα, πεύκης και κυπαρισσιού σε έκταση 361 στρεμμάτων εντός των ορίων του Δήμου.

Πρόκειται για εκτάσεις που κατά τα έτη 2003 έως και 2024 έχουν ξεσπάσει 30 πυρκαγιές, με την τελευταία μεγάλη πυρκαγιά να σημειώνεται το 2021. Είναι δάσος που συνορεύει με κατοικημένη περιοχή και δικαίως έχει ανησυχήσει τους κατοίκους του Δήμου Καισαριανής που έχουν αποστείλει επιστολές στον Δήμο και στο δασαρχείο Πεντέλης και έχουν προχωρήσει σε συλλογή υπογραφών για τη λήψη μέτρων αντιμετώπισης του φαινομένου.

Την αρμοδιότητα για τις συγκεκριμένες εκτάσεις έχει το ΥΠΕΝ, (Γενική Διεύθυνση Δασών, Δασαρχείο Πεντέλης). Το αρμόδιο Δασαρχείο όμως δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις ανάγκες προστασίας της περιοχής, αφού με ευθύνη όλων των κυβερνήσεων και της σημερινής της ΝΔ, αντιμετωπίζει συνθήκες ακραίας υποστελέχωσης. Είναι χαρακτηριστικό ότι σύμφωνα με εκτιμήσεις ειδικών επιστημόνων, ενώ για την στοιχειώδη προστασία μόνο του Υμηττού χρειάζονται 50 μόνιμοι δασεργάτες και τουλάχιστον 3 Δασοφύλακες, σήμερα στο Δασαρχείο Πεντέλης που έχει την ευθύνη και του Υμηττού και της Πεντέλης εργάζονται 0 δασεργάτες και για τον Υμηττό διατίθεται μόνο 1 δασοφύλακας. Ανάλογες συνθήκες υποστελέχωσης αντιμετωπίζει και η Γενική Διεύθυνση Δασών.

Γνωρίζουμε ότι η δημοτική αρχή Καισαριανής μαζί με τους κατοίκους έχει αναδείξει το ζήτημα σε όλους τους αρμοδίους φορείς, υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενεργείας - Δασική Υπηρεσία, υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

Ο Δήμος Καισαριανής προχώρησε σε έρευνα για τα πιθανά αίτια του φαινομένου και τους τρόπους αντιμετώπισης σε συνεργασία με ερευνητές του Ινστιτούτου Δασικών Μεσογειακών Οικοσυστημάτων. Το πρόβλημα είναι γενικευμένο και σε πολλές άλλες δασικές περιοχές της Αττικής και απαιτείται ενιαία αντιμετώπιση με πρόγραμμα που θα καλύπτει το σύνολο των προσβεβλημένων περιοχών.

Η Γενική Διεύθυνση Δασών αναγνώρισε το τεράστιο πρόβλημα και δεσμεύθηκε ότι θα το αντιμετωπίσει. Όμως ήδη η αντιπυρική περίοδος βρίσκεται στη μέση και ο κίνδυνος πυρκαγιάς στον Υμηττό είναι τεράστιος.

ΕΡΩΤΩΝΤΑΙ οι κ. υπουργοί τι μέτρα θα πάρουν ώστε να εξασφαλίσουν:

• Την απομάκρυνση, με ευθύνη των κρατικών Υπηρεσιών των νεκρών δέντρων και την ασφαλή αποκομιδή όλων των προϊόντων κοπής και κλάδευσης που βρίσκονται σήμερα στο δάσος, σε επαφή με κατοικημένες περιοχές και αποτελούν εστία πυρκαγιάς.
• Τη χρηματοδότηση των αναγκαίων δασοτεχνικών μελετών και έργων αντιπυρικής προστασίας. Στο πλαίσιο της συνολικής διαχείρισης και προστασίας του Υμηττού, με στόχο την οικολογική του αναβάθμιση και ανόρθωση ως δασικό οικοσύστημα και όχι την μετατροπή του σε πάρκο διέξοδο στους σχεδιασμούς της πολιτείας του Ελληνικού και πηγή κέρδους για τους επιχειρηματίες που ήδη εμφανίζονται
• Τη χρηματοδότηση του ερευνητικού προγράμματος του Ινστιτούτου Δασικών Μεσογειακών Οικοσυστημάτων για τα αίτια της ξήρανσης των δένδρων στην προαναφερόμενη περιοχή
• Το σχεδιασμό αναδασώσεων στην περιοχή του Υμηττού που λόγω των συνθηκών είναι πολύ δύσκολη έως αδύνατη η φυσική αναγέννηση.
• Τη γενναία στελέχωση των δασικών υπηρεσιών που έχουν στην ευθύνη για τη διαχείριση και προστασία του Υμηττού.
• Την επαυξημένη θωράκιση του Υμηττού στις περιοχές που αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο δασικής πυρκαγιάς, ώστε να υπάρχει άμεση ανταπόκριση του πυροσβεστικού σώματος σε περίπτωση πυρκαγιάς».

902.gr 

Λέκκας: Εχει χαθεί το 70% του δασικού ιστού

 Ο κ. Λέκκας εξέφρασε την έντονη ανησυχία του για τη δραματική μείωση των δασικών εκτάσεων στην Αττική.

Σε συνέντευξή του σήμερα στο ΕΡΤNews, ο κ. Λέκκας εξέφρασε την έντονη ανησυχία του για τη δραματική μείωση των δασικών εκτάσεων στην Αττική.

«Έχει χαθεί ένα 70% του δασικού ιστού τα τελευταία 25 χρόνια», τόνισε, υπογραμμίζοντας πως «δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε ούτε ένα δέντρο από την Αττική».

Επισήμανε ότι τα εναπομείναντα περιαστικά δάση βρίσκονται σε κακή κατάσταση, με ξερά πεύκα και ελλιπή διαχείριση. Χαρακτηριστικά ανέφερε: «Υπάρχει ένα κομμάτι της Πεντέλης προς τον Διόνυσο, κάποια σημεία στα Μελίσσια, η Πάρνηθα που παλεύει να κρατηθεί, και ο Υμηττός που αντέχει». Όπως εξήγησε, ο Υμηττός αποτελεί πρότυπο πρόληψης: «Υπάρχει ο Σύνδεσμος Δήμων του Υμηττού που έχει καταστήσει τον Υμηττό ένα πρότυπο κέντρο πρόληψης των δασικών πυρκαγιών, με εθελοντές, σύγχρονες τεχνολογίες και δομές».

Φωτιές, ξηρασία, μύκητες και πλημμύρες: Ο φαύλος κύκλος της κλιματικής κρίσης

Ο κ. Λέκκας αναφέρθηκε σε έναν επικίνδυνο συνδυασμό φαινομένων που επιτείνει η κλιματική κρίση: «Έχουμε ξηρασία, πυρκαγιές και, αμέσως μετά, πλημμύρες». Έκρουσε επίσης τον κώδωνα του κινδύνου για τους μύκητες που καταστρέφουν τα δάση: «Σε πολλές περιοχές της Βόρειας Ελλάδας παρατηρείται προσβολή από μύκητες σε πλατάνια και έλατα. Έχω συγκεκριμένα παραδείγματα από την Καρδίτσα, την πατρίδα μου, όπου το πρόβλημα είναι πολύ σοβαρό».

«Έχει απασχολήσει τον Τύπο και τις αρχές, όμως τα περιθώρια αντιμετώπισης είναι περιορισμένα, γιατί πρόκειται για φαινόμενο μεγάλης έκτασης», πρόσθεσε.

Τέλος, ο καθηγητής ανέλυσε την αλληλεξάρτηση των φαινομένων που οδηγούν σε έναν φαύλο κύκλο: «Η ξηρασία οδηγεί σε δασικές πυρκαγιές. Μετά τις πυρκαγιές έρχονται έντονες βροχοπτώσεις που προκαλούν πλημμύρες και κατολισθήσεις». Η απογύμνωση του εδάφους, όπως τόνισε, ενισχύει αυτή τη διαδικασία, οδηγώντας σε έναν κύκλο που είναι «πολύ δύσκολο να σταματήσει».

 flash.gr

Ξεραίνεται ο Υμηττός

Το τελευταίο βουνό της Αττικής με συμπαγές δάσος δεν κινδυνεύει απλά από τις φωτιές αλλά και από έναν σιωπηλό «δολοφόνο»

Όσοι περνάτε από την περιφερειακή του Υμηττού, ίσως να το έχετε προσέξει. Μια ματιά στις πλαγιές του βουνού αρκεί για να εντοπίσει κανείς μεμονωμένα δέντρα αλλά και ολόκληρες συστάδες με καφέ απόχρωση. Το χρώμα αυτό, ένα πράγμα σημαίνει: έχουν ξεραθεί, είναι νεκρά.

ΕΔΝΥ

Η έκταση του φαινομένου και ο ρυθμός με τον οποίο αναπτύσσεται στον Υμηττό αλλά και σε πάρκα και αλσύλλια των οικιστικών περιοχών στις παρυφές του βουνού, αποκλείει την περίπτωση να πρόκειται για μια διαδικασία που εντάσσεται στα πλαίσια της φυσικής γήρανσης των δέντρων ενός ακμαίου δάσους.

Φιλοδασική Ένωση Αθηνών

Από το 2023 έχουν γίνει οι πρώτες αναφορές σχετικά με αυτό, με την Φιλοδασική Ένωση Αθηνών, να έχει φιλοξενήσει στην σελίδα της σχετικά άρθρα. Τι συμβαίνει λοιπόν στον Υμηττό και που οφείλεται το φαινόμενο;

Υμηττός ο πολύπαθος

Μπορεί η Πάρνηθα και η Πεντέλη να είναι τα βουνά που έχουν υποστεί τις περισσότερες καταστροφές από πυρκαγιές τα τελευταία χρόνια, ωστόσο και ο Υμηττός, έχει ένα βεβαρημένο παρελθόν. Σε αντίθεση με την εικόνα που παρουσιάζει σήμερα, ήταν για πολλά χρόνια, ένα αποψιλωμένο βουνό.

Η γειτνίαση του με την ανάπτυξη του αστικού ιστού της παλιάς Αθήνας, σήμαινε ότι το μεγαλύτερο ποσοστό της ξυλείας για τις ανάγκες των κατοίκων προερχόταν από εκεί, την εποχή που δεν υπήρχε καν σαν έννοια η αειφορική διαχείριση των δασών. Παράλληλα η υπερβόσκηση καθιστούσε αδύνατη την όποια προσπάθεια του δάσους να αναγεννηθεί.

Μετά τη λήξη του ΒΠΠ και δεδομένου ότι στην κατοχή υλοτομήθηκε σχεδόν όλο το βουνό, έγινε μια μεγάλη –και επιτυχημένη- προσπάθεια αναδάσωσης. Η Φιλοδασική Ένωση Αθηνών ανέλαβε αυτό το έργο και μεθοδικά, κατάφερε να αναγεννήσει το βουνό. Το μεγαλύτερο ποσοστό πρασίνου του Υμηττού λοιπόν, προέρχεται από διαδικασία αναδάσωσης

Γιατί ξεραίνονται τα δέντρα;

Τα είδη δέντρων που επιλέχθηκαν για την αναδάσωση του Υμηττού, ήταν ανθεκτικά στη ξηρασία και στο «φτωχό» έδαφος του βουνού. Οι επεμβάσεις στο σύνολο του αισθητικού δάσους από τη Φιλοδασική Ένωση Αθηνών, είχαν ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός μωσαϊκού βλάστησης όπου κυριαρχεί η τραχεία πεύκη σε αμιγείς συστάδες ή σε ανάμειξη με κυπαρίσσια και με πλατύφυλλα είδη όπως η κουτσουπιά, η χαρουπιά και η χνοώδης δρυς.

Αυτό που δεν μπορούσαν φυσικά να γνωρίζουν οι δασολόγοι όταν ξεκίνησαν το έργο, ήταν το μείζων ζήτημα της κλιματικής αλλαγής, το οποίο αποτελεί την βασική αιτία εκδήλωσης του φαινομένου, με τρόπο έμμεσο αλλά απόλυτα συνδεδεμένο με αυτή.

Ακραία καιρικά φαινόμενα όπως η «Μήδεια»(2021) και η «Ελπίς» (2022), όπου και υπήρξε ασυνήθιστη χιονόπτωση στην Αττική, είχαν ως αποτέλεσμα τη θραύση πολλών μεγάλων κλαδιών ή και ολόκληρων δέντρων από το βάρος. Η κόμη των δέντρων αραίωσε με αποτέλεσμα το έδαφος να εκτίθεται στην ηλιακή ακτινοβολία, αφαιρώντας την πολύτιμη για την ανάπτυξη και συντήρηση του δάσους, υγρασία.

Προσθετικά σε αυτό, οι παρατεταμένοι καύσωνες που σημειώθηκαν τα τελευταία χρόνια, αλλά και οι απότομες μεταβολές του καιρού, καταπόνησαν ακόμη περισσότερο το δάσος. Τα δέντρα, προσβάλλονται πιο εύκολα από φλοιοφάγα έντομα και κάμπιες, με εξάρσεις που έχουν κατά τόπους επιδημιολογικές διαστάσεις, οδηγώντας τελικά στη αποξήρανση και νέκρωση τους.

Βλέπουμε λοιπόν ότι το φαινόμενο είναι πολυπαραγοντικό σε ότι αφορά στις στοιχεία που το προκαλούν, ωστόσο η γενεσιουργός αιτία που το πυροδοτεί είναι μια, η κλιματική αλλαγή, δημιουργώντας μια «αλυσίδα» επιπτώσεων.

Πέραν του προφανούς προβλήματος, τα νεκρά / αποξηραμένα δέντρα προσθέτουν μεγάλο όγκο και μάζα στην εύφλεκτη ύλη του δάσους, δημιουργώντας μια «πυριτιδαποθήκη» σε περίπτωση εκδήλωσης πυρκαγιάς.

Τι προσπάθειες γίνονται για να σωθεί ο Υμηττός

Η Φιλοδασική Ένωση Αθηνών είναι αυτή που και πάλι πρωτοστατεί σε ενέργειες για την προστασία του δάσους του Υμηττου. Στο άρθρο «Ξήρανση δέντρων στο Αισθητικό Δάσος του Υμηττού: Αντιμετωπίζοντας την πρόκληση με θετική ματιά» που έχει δημοσιευθεί στην ιστοσελίδα της Ένωσης και υπογράφεται από τον Δρ. Νίκο Πάγκα (Δασοτεχνικός Υπεύθυνος Διαχείρισης του Αισθητικού Δάσους), διαβάζουμε τα εξής:

«Ωστόσο ήδη έχουν ξεκινήσει εξυγιαντικές επεμβάσεις σε ορισμένα σημεία, δηλαδή κοπή και απομάκρυνση ξερών δέντρων, ώστε να μειωθεί ο πληθυσμός των φλοιοφάγων εντόμων και να αποφευχθεί η περαιτέρω εξάπλωσή τους. Παράλληλα προγραμματίστηκαν οι επόμενες ενέργειες/προετοιμασίες για την απομάκρυνση των νεκρών ατόμων και από άλλες περιοχές.

Ειδικά για την περιοχή που περιβάλλει τη Μονή Καισαριανής και εκτείνεται μέχρι τον λόφο των Ταξιαρχών (που διακρίθηκε το 1993 ως ένας Ιστορικός Κήπος της Ευρώπης), η Φιλοδασική δεν περιορίστηκε στην κοπή και απομάκρυνση των ξερών δέντρων αλλά προχώρησε και σε φύτευση νέων δέντρων, δίνοντας έμφαση στη διατήρηση του ιστορικού τοπίου.

Το Αισθητικό Δάσος του Υμηττού είναι ένα τεχνητά δημιουργημένο δάσος που είναι αποτέλεσμα επιτυχημένων αναδασώσεων σε διάφορες περιόδους μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι οποίες έχουν δημιουργήσει ένα μωσαϊκό ετερογενών ενοτήτων. Συνεπώς, οι επεμβάσεις στη βλάστηση δεν είναι δυνατόν να ακολουθήσουν τους δόκιμους δασοκομικούς κανόνες και απαιτείται μια κατά περίπτωση εξειδίκευση στις διάφορες δασοσυστάδες που συναπαρτίζουν το δάσος.

Ενόψει λοιπόν της ανάγκης για μείωση κατ’ αρχάς της ενδεχόμενης εξάπλωσης των φλοιοφάγων εντόμων, διενεργούνται οι εξυγιαντικές επεμβάσεις σε επιλεγμένα σημεία του δάσους. Ταυτόχρονα, παρακολουθείται η αντίδραση των καταπονημένων δέντρων στις τρέχουσες καιρικές συνθήκες και προγραμματίζονται τα επόμενα βήματα. Σύμμαχος στην προσπάθεια αυτή είναι τα 373,2 χιλ. βροχής που κατέγραψε ο μετεωρολογικός σταθμός της Φιλοδασικής στο δάσος, για την περίοδο 16/11/2024 – 24/2/2025.»

Πληροφορίες, στοιχεία και φωτογραφίες αντλήθηκαν από τις ιστοσελίδα της Φιλοδασικής Ένωσης Αθηνών και της ΕΔΝΥ (Εθελοντική Δασοπροστασία Νοτίου Υμηττού).

 

Gallery Autotypos (Φωτογραφίες Ναυσικά Βασιλειάδου)

 autotypos.gr

O Υμηττός εκπέμπει SOS

ΤΙ ΤΡΕΧΕΙ ΜΕ ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ ΣΤΟΝ ΥΜΗΤΤΟ;

Το βουνό είναι φυτεμένο με δέντρα αειθαλή, κυρίως πεύκα και κυπαρίσσια. Ανάμεσά τους, πουρνάρια, χαρουπιές και σχίνα – επίσης αειθαλή. Όμως γιατί όταν το βλέπουμε, περνώντας τον περιφερειακό, οι πλαγιές του είναι γεμάτες καφέ σιλουέτες; Αν τα δέντρα δεν είναι φυλλοβόλα, τότε γιατί έχουν γίνει καφετιά; Τι συμβαίνει;

Προφανώς κάτι δεν πάει καλά. Ζώνες ολόκληρες από δέντρα ξεραμένα ξεχωρίζουν στις πλαγιές του Υμηττού. Αλλού, τα ξερά και τα πράσινα εναλλάσσονται. Πολλά δέντρα είναι μισά ξερά και μισά πράσινα κι αγωνίζονται να επιβιώσουν. Άλλα έχουν ήδη χάσει τη μάχη και στέκουν όρθια κι ολόγυμνα. Ακόμη και τα σχίνα είναι ξερά.

Οι βόλτες στο βουνό έχουν πάψει να είναι ευχάριστες. Σφίγγεται η ψυχή σου όταν βλέπεις την καταστροφή. Από την Καλοπούλα, αρχίζουν τα πρώτα σημάδια. Γύρω στη μονή Καισαριανής και στις εγκαταλειμμένες εκκλησίες πιο ψηλά, τα μισά και παραπάνω κυπαρίσσια μοιάζουν καμένα. Προχωρώντας προς τα νοτιοανατολικά, τα μονοπάτια πλαισιώνονται από ξερά σχίνα και νεκρά πεύκα. Κοιτάζοντας προς τα κάτω, ο λόφος του Κουταλά φαίνεται άσπρος από τα ξεραμένα δέντρα.

Τα σημάδια είναι πιο έντονα εκεί που έγιναν επεμβάσεις του προγράμματος Αντι-Νέρο. Τα ίχνη του προγράμματος είναι εμφανή μέσα στο δάσος: κομμένοι κορμοί, παρατημένοι δίπλα στα μονοπάτια και στοίβες από ξερά κλαδιά που λες και τα άφησαν επίτηδες, για προσάναμμα. Εκεί που υπάρχουν τα περισσότερα ίχνη παρεμβάσεων, εκεί ακριβώς τα ξερά δέντρα είναι περισσότερα. Πολλοί από τους τακτικούς επισκέπτες του βουνού είναι έξαλλοι και βέβαιοι πως το Αντι-Νέρο προκάλεσε την καταστροφή.

Οι δασολόγοι λένε πως το πρόγραμμα δεν έχει επιστημονική βάση, γιατί αντιμετωπίζει το δάσος σαν κήπο, που χρειάζεται «καθάρισμα», και όχι ως οικοσύστημα, το οποίο λειτουργεί συνολικά. Υποστηρίζουν πως η κοπή των χαμηλών κλαδιών και η αφαίρεση της θαμνώδους βλάστησης εκθέτει το χώμα σε υψηλές θερμοκρασίες και καταστρέφει μύκητες και βακτήρια που είναι απαραίτητα για τα δέντρα. Παράλληλα, καταστρέφει τον χώρο φωλεασμού εντόμων, πουλιών και μικρών θηλαστικών που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία του δάσους. Ισχυρίζονται επίσης πως οι εργασίες γίνονται από ανειδίκευτο προσωπικό, με αποτέλεσμα οι κοπές να μη γίνονται σωστά, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει σε ξήρανση του δέντρου. Μάλιστα οι κοπές γίνονται με αλυσοπρίονα, τα οποία ως γνωστόν δεν μπορούν να απολυμανθούν και συνεπώς μπορούν εύκολα να μεταφέρουν ασθένειες από ένα δέντρο σε πολλά άλλα.

Ασφαλώς οι δασολόγοι ξέρουν τη δουλειά τους. Οι πολίτες όμως που ισχυρίζονται πως για όλα φταίει το Αντι-Νέρο, ίσως πρέπει να ξαναδούν το θέμα. Ξερά δέντρα, μεμονωμένα ή σε συστάδες, παρατηρούνται και σε σημεία που δεν έχει παρέμβει κανένα συνεργείο. Μάλιστα, σημάδια ξήρανσης είχαν εμφανιστεί και πριν την εφαρμογή του προγράμματος.

Σίγουρα, εάν οι εργάτες έκοψαν μολυσμένα δέντρα, μπορεί εύκολα να διέδωσαν κάποιον παθογόνο παράγοντα που προϋπήρχε. Ωστόσο τι γίνεται με τα σημεία όπου δεν έγιναν εργασίες; Πιθανώς να συνέβαλαν πολλοί παράγοντες, όπως π.χ., η κλιματική αλλαγή. Οι υψηλές θερμοκρασίες και οι ανεπαρκείς βροχοπτώσεις μπορεί να οδήγησαν στην ξήρανση κάποιων δέντρων. Πιθανώς να τα αποδυνάμωσαν, κάνοντάς τα πιο επιρρεπή σε κάποια μόλυνση.

Οπωσδήποτε, δεν υπάρχει καμία ενημέρωση για την κατάσταση που επικρατεί σήμερα στο βουνό. Ποιο είναι το αίτιο της καταστροφής; Υπάρχει λύση; Αν ναι, ποια; Τι μπορεί να γίνει για να επανέλθει το δάσος στην προηγούμενη, καταπράσινη μορφή του;

Εμείς, οι πολίτες, οι περιπατητές κι όλοι όσοι αγαπούμε τον Υμηττό, πονάμε που τον βλέπουμε σ’ αυτή την κατάσταση. Αγωνιούμε για το μέλλον του και θα θέλαμε να δούμε άμεσα να λαμβάνονται όλα τα απαραίτητα μέτρα για να σταματήσει η εξάπλωση της καταστροφής και να ξαναβρεί το βουνό την προηγούμενη ομορφιά του.

Της Ήλιας Ιατρού

 

dimoskaipoliteia.gr